Salaris speelt beperkte rol bij werkgeluk

Meik Wiking schreef in 2016 met Hygge een internationale bestseller over de Deense manier van leven die gelukkig maakt. Zijn derde boek heet ‘De kunst van het herinneringen maken’, maar wij hebben het natuurlijk vooral over werkgeluk.

Wiking was even in Nederland ter promotie van zijn derde boek (De kunst van herinneringen maken), waarin het gaat over het creëren van onvergetelijke momenten die het leven inkleuren.

Hoe kwam je op het idee voor het oprichten van jouw Happiness Research Institute?

‘Ik kreeg het idee in 2012 omdat ik zag dat er in de hele wereld veel aandacht was voor onderzoek naar geluk. Destijds lanceerde de VN bijvoorbeeld het World Happiness Report waar Denemarken op de eerste plaats stond en het leek me goed als iemand zou verklaren waarom wij altijd zo hoog staan.

‘Ik was destijds de directeur van een denktank gericht op duurzaamheid, een hele stabiele, goede baan. In die periode overleed op 49-jarige leeftijd mijn mentor naar wie ik echt opkeek en bovendien was mijn moeder ook op haar 49ste overleden. Ik was midden dertig en dacht: wat ga ik eigenlijk doen in de jaren die mij resten? Ik had geen superpassie voor mijn baan en dat geluksonderzoek fascineerde me.

‘Dus ja, toen nam ik ontslag en begon met een goed idee en een slechte laptop… Het was aanvankelijk meer een dure hobby dan een baan, maar nu werken er negen mensen en doen we opdrachten voor grote bedrijven over de hele wereld. Het was de beste beslissing in mijn leven.’

Wat doen jullie precies?

‘We willen eerst goed begrijpen hoe je geluk kan meten, vervolgens bekijken we waarom sommige mensen gelukkiger zijn dan anderen en als derde willen we mensen zo veranderen dat ze wél gelukkig worden.’

Doen jullie ook onderzoek naar werkgeluk?

‘Zeker. We werken voor een consultant waar we een soort ‘life happiness laboratorium’ van willen maken. Er werken daar 200 mensen en we monitoren zaken als stress, welzijn, eenzaamheid en eigenwaarde. We hebben al wat eerste resultaten van factoren die een negatieve invloed hebben op werkgeluk – stress en eenzaamheid bijvoorbeeld – en samen met het management formuleren we interventies waarna we kijken of het beter gaat.’

Speelt salaris een rol in werkgeluk?

‘Je ziet in het algemeen dat geld een rol speelt, maar het is minder belangrijk dan we denken. Het is bekend dat je geluksniveau stijgt als je inkomen stijgt, maar er is wel een bepaalde grens waarbij het niet meer uitmaakt. Als je van een laag inkomen naar een middeninkomen gaat, zorgt dat voor een flinke stijging in geluk, maar van een middeninkomen naar een topinkomen doorschuiven maakt je niet veel gelukkiger. In de VS is die grens ongeveer 75.000 dollar per jaar.

‘Belangrijker is relatief inkomen. Het helpt niet als je om je heen ziet dat iedereen meer verdient, want dan moet je aan allerlei verwachtingen voldoen. We focussen misschien te veel op inkomen.’

Is het vergelijken met vrienden en collega’s van banen van invloed op je geluk?

‘Ja, er zijn bijvoorbeeld bedrijven, denk aan Google, waar ze de allerbeste mensen aannemen uit een bepaald vakgebied. Dat kan natuurlijk, maar het is voor veel mensen lastig als je je werk constant vergelijkt met de allerbeste mensen die er zijn. Het probleem is dat het zo snel een ratrace wordt en je dus nooit tevreden bent.’

Is werkgeluk te managen?

‘Ja, ik zie steeds vaker dat bedrijven een Chief Happiness Officer hebben. We besteden toch veel tijd van ons leven op werk? Gelukkige werknemers leveren echt beter werk af, zijn minder ziek en loyaler.’

Hoe pak je dat aan?

‘Eerst goed kijken welke problemen er spelen op de werkvloer, dan kan je er iets aan doen. Eenzaamheid komt bijvoorbeeld steeds vaker voor. Bij die eerder aangehaalde consultancy is er voor junior consultants een uitgebreid ‘onboardingtraject’ met een mentor en een introductieprogramma. Maar als er een senior consultant kwam werken, dan moest die het allemaal zelf uitzoeken. Dat kan echt een eenzame periode zijn voor mensen in een bedrijf. Dus naar aanleiding van die analyse is het traject veranderd voor die seniors.’

”’Als je van een laag inkomen naar een middeninkomen gaat, zorgt dat voor een flinke stijging in geluk, maar van een middeninkomen naar een topinkomen doorschuiven maakt je niet veel gelukkiger.’”

Wordt het al geaccepteerd dat managers zich ook met de persoonlijke levens van mensen bemoeien?

‘Werk en privé lopen steeds meer in elkaar over, maar het is wel een lastig dilemma. Hoe ver kan je je bemoeien met het leven van mensen? Toch is het een goede zaak als managers ook meer over het persoonlijk leven van mensen weten. Het zijn niet alleen medewerkers, maar ook vaders, moeder en kinderen.’

In jouw eerste boek genaamd Hygge beschrijf je dat je geluk kunt halen uit knusse zaken zoals met de sokken op de bank onder een kleedje. Kun je die sfeer ook creëren bij bedrijven?

‘Ikzelf denk veel na over de werkomgeving van mijn medewerkers. Ik wil een omgeving creëren waar mensen graag zijn. Een van de grootste complimenten die ik kreeg van collega’s is dat ze zeiden: als ze een slechte bui hebben dan worden ze weer vrolijk op kantoor. Dat heeft meer te maken met het team dat graag met elkaar samenwerkt, dan met de inrichting trouwens. Ja, de gratis yoga op woensdag en vrijdagborrel is leuk, maar het gaat meer om de dagelijkse manier van omgaan met elkaar.’

Hoe zorg jij zelf dat die sfeer ontstaat?

‘Ik let bij het aannemen heel erg op skills, maar ook op persoonlijkheid en humor. Ik denk erover na wat het effect zal zijn op de groepsdynamiek als persoon X bij ons gaat werken. Ik let heel erg op persoonlijkheid en ik hou van mensen die nederig zijn over hun tekortkomingen. Dat ze open zijn in waar ze niet goed zijn.’

Zou je mensen die niet gelukkig zijn op het werk adviseren om iets anders te doen?

’Zeker. Veel mensen focussen te veel op salaris omdat het zo makkelijk te analyseren is. Het is makkelijk vergelijken tussen 3- en 4 duizend euro, maar het is lastiger om een factor als werkgeluk op een schaal van 10 erbij te pakken en zo de analyse te maken. Toch is dat laatste beter. Misschien moeten we dat werkgeluk meer laten meewegen.’

Jij hebt je baan opgezegd van de ene op de andere dag. Is dat een goede strategie?

‘Dat kwam door het inzicht van ‘ik wil niet sterven zonder echt voor mijn dromen te zijn gegaan’. Bovendien kon ik het mij financieel veroorloven om dat te doen. Je ziet dat veel mensen dat soort beslissingen nemen na een ingrijpende gebeurtenis, omdat je dan op het juiste spoor wordt gezet. De bijzaken vallen weg in je keuze.’

De kunst van het herinneren

Wikings derde boek (De kunst van herinneringen maken) gaat erover hoe we meer memorabele herinneringen kunnen creëren. Het belangrijkste in het boek is je dat je controle kan hebben over wat je onthoudt van bepaalde momenten. ‘Ik kan de rol op me nemen van een herinneringsarchitect, waardoor mensen meer vrolijke herinneringen hebben.’

Wiking geeft daarvoor concrete tips zoals ‘The Apollo People’ waarbij je vrienden en familie vraagt om mee te doen aan een picknick waarbij iedereen iets meeneemt dat ze nog nooit gegeten hebben. Bovendien organiseer je de bijeenkomst altijd op 20 juli, de dag van de eerste maanlanding. ‘Op die manier denk je er elke 20 juli even aan en het is extra memorabel want je deed iets buiten je comfortzone en dat zorgt altijd voor extra herinneringen

Bron: Bas Hakker, Intermediair

Winnock nieuws | winnock.nl/nieuws